Home » Articles posted by admin

Author Archives: admin

Leaflet

 

ENC webservice

Webservice

Webservice met inhoud

GetCapabilities

Geowebviewer

Eigen test omgeving

 

Verschil tussen Vermogen en Energie

Hebt u zich wel eens verdiept in de bijvoorbeeld zonnepanelen ? Dan ben u òf afgehaakt bij de getallen, òf u heeft er verstand van. Is dat laatste het geval, dan roep ik u op om eventuele correcties op onderstaand artikel te geven. Haakt u af bij de getallen, dan is dit artikel bedoeld om je te helpen om in ieder geval wat meer alinea’s van de informatie te doorgronden.

Vermogen en Energie zijn twee begrippen die vaak in een adem genoemd worden. En ze worden ook heel vaak door elkaar gehaald. Afgezien van het feit dat dat fout is, werkt het ook tegendraads in het begrijpen van de informatie.

De twee begrippen hebben echter wel veel met elkaar te maken, net als bijvoorbeeld stoel en tafel, maar dan anders. Om het maar meteen even natuurkundig te formuleren : Vermogen is een energiestroom.

Dat is het beste te zien aan de grootheden. Energie wordt uitgedrukt in Joules (J). Vermogen wordt uitgedrukt in Joule per seconde (J/s). Voor beide grootheden zijn er diverse alternatieven in gebruik.

Energie is nodig om iets voor elkaar te brengen, bijvoorbeeld om een piano naar tweehoog schouwen (in de natuurkunde spreekt men van verrichte arbeid). De tijd die je daar over doet, bepaalt de hoeveelheid vermogen dat nodig is. Een piano weegt 600 kilo. Tweehoog is om en nabij 6 meter (oude grachtenpand). De hoeveelheid energie om die piano boven te krijgen is (Energie = m*g*h, ofwel massa m in kg, gravitatieversnelling g=9.81), hoogte h=6 m). De benodigde energie is 35000 J ofwel 35 kJ.

Als je daar één uur over doet, dan heb je een vermogen nodig van 35kJ gedeeld door 3600 s is ongeveer 10 J/s ofwel 10 Watt. Dat is best wel alleen op te brengen. Als je dit in 6 minuten wil doen, dan heb je dus gedurende die 6 minuten 100 W nodig. Dat is al best wel veel voor één persoon. Hulp is dan welkom.

Energie

Gebruikte eenheden : Joule, kiloWattuur, Calorie, kiloCalorie.

Bijvoorbeeld om een liter water van 10 graden Celsius aan de kook te brengen, is een bepaalde hoeveelheid energie nodig. Dat is ongeveer 376000 Joule ofwel 376 kilo joule (kJ). Suiker heeft een verbrandingswarmte van 16 kJ/gram. Daar is dan 376/16 = 23 gram suiker voor nodig. Vergelijk dit eens met het optakelen van die piano: daar was slechts 35kJ nodig, dus iets van 2,3 gram suiker.

De calorie, of kilocalorie, zijn grootheden die in de voedingswereld gebruikt worden. Eén calorie is nodig om 1 gram water 1 graad Celsius in temperatuur te verhogen. In bovenstaand voorbeeld is er kan 90 kCal nodig. De calorie en de Joule zijn dus ook eenvoudig in elkaar om te rekenen: 1 calorie komt overeen met 4,2 J.

Vermogen

Gebruikte eenheden: Joule per seconde, Watt, kiloWatt, Paardenkracht.

Zoals in het voorbeeld met de piano al is verklapt, is het vermogen een energiestroom. ofwel het aantal Joule per seconde, wat meteen de definitie is van Watt :

1 J/s = 1 W.

Een voorbeeld : met een waterkoker wordt 1 liter water van 10 graden Celsius aan de kook gebracht. Hierboven hebben we al geleerd dat daarvoor 376000 Joule nodig is. We hebben een waterkoker met een vermogen van 1000 Watt. In dat geval zal het 376000/1000=376 seconden duren voor het water kookt (ongeveer 6 minuten). Met een waterkoker van 2000 Watt, duurt dat dus de helft, ofwel 3 minuten. Let dus op het vermogen als je een waterkoker koopt.

Zonnepanelen

Nadat de piano op zijn plek staat, en het water voor de thee kookt, hebben we nu de tijd om over zonnepanelen te praten.

De straling van de zon verwarmt ons. ga maar een in de zon op je dakterras liggen. De straling van de zon bevat dus energie. Per seconde valt er op iedere vierkante meter op aarde, als de zon recht boven je staat, ongeveer 1000 J energie neer. dat betekent dus een vermogen van 1000 Watt. dat is voldoende voor 20 flinke gloeilampen. De  liter water van eerder, kookt in 6 minuten. Een zonneboiler werkt ook op deze manier; feitelijk is dat een grote waterkoker die zijn energie uit de zonnestraling haalt. Een zonneboiler van 100 liter kookt dus in 600 minuten (=10 uur). Helaas, is het rendement, dat is het percentage van de beschikbare energie die nuttig wordt gebruik laag, en staat de zon niet de hele dag recht boven je hoofd. Dus duurt het langer. heb ik echter meer vierkante meters, dan gaat het weer veel sneller.

Een zonnepaneel verwarmt echter geen water, maar produceert elektrische energie.

{nog afmaken}

Het gaat goed met de vogels

Begin mei en volop zon. Dat zijn nog eens mooie dagen om er op uit te trekken. Wel wat anders dan de donkere, koude dagen die we nog maar net achter ons hebben. Donkere dagen die we gezamenlijk versleten met het lezen van allerlei vogelnieuws dat door Vogelbescherming en Sovon over ons heen werd gestort.

“Het gaat slecht met de weidevogels”, “Sterke terugval van uilen in Nederland”, “Op Malta worden zangvogels gevangen met lijmstokken”. “Wilde eend holt achteruit”, “Opleving van de ekster (tijdelijk ?)”. Vooral mededelingen van het laatste soort, waarin goed nieuws toch nog wordt verdraaid zodat het toch slecht nieuws lijkt, zijn mij een doorn in het oog. Mag het niet goed gaan met de vogels ? Het lijkt er wel op. Vanuit de natuurorganisaties is dat misschien ook wel logisch: zodra het goed gaat met de vogel, verliezen zij hun bestaansrecht, leden en subsidie, en dat is wel het laatste wat willen, toch ? De Vogelbescherming beschermt zichzelf.

Pieken en dalen

In de levenscycli van alle soorten dieren zijn er pieken en dalen; soms leeft een soort op, dan gaat het weer wat minder. Pieken en dalen horen bij de natuur. Het gevolg is een langjarig evenwicht, waarbij pieken van de ene soort gevolgd worden door pieken van de andere soort. Bij een piek roept iedereen hosanna, bij een dal gaat we met zijn allen zitten huilen. Wij als natuurliefhebbers willen natuurlijk  graag de pieken behouden. Zodra de piek gepasseerd is, wordt er geld ingezameld, worden projecten gestart en komt er een heuse mediacompagne, om de piek zo lang mogelijk te rekken. De soort zal en moet op zijn piek blijven. Nu kennen we in Nederland verschillende soorten dieren, die allemaal pieken als het hun uitkomt. Zelden gebeurt dat gelijktijdig. Toch willen we de grutto’s, haviken, wilde eenden en vossen allemaal gelijktijdig en continu laten pieken. Dat kan dus niet. Het gevolg is dat de mens gaat ingrijpen: de natuur verword dan tot een  volière die door natuurliefhebbers wordt onderhouden. De natuur delft het onderspit.

Als de mens onderdeel is van het dierenrijk, dan is de auto onderdeel van de natuur

De evolutie heeft de mens gebracht waar die nu is. Met al zijn goede en slechte eigenschappen. Of we daar nu blij mee zijn of niet. Het feit of we daar blij mee zijn (of niet) is trouwens ook een product van de evolutie. Ook uw mening is een product van de evolutie, bijvoorbeeld uw mening over dit stukje.

De evolutie heeft de natuur voortgebracht, met alle vegetatie en diersoorten.  En de mens is daar dus een onderdeel van. Toch wordt steevast gesteld dat  wat de mens doet, afbreuk doet aan de natuur. Maar alle dieren grijpen in in de natuur ! Een bever bijvoorbeeld knaagt een boom om, een vogel verzamelt takken om een nest te bouwen. Een havik pakt een duif. Dat zijn zomaar wat voorbeelden van een dier dat ingrijpt in de natuur. Maar die ingrepen noemen we natuurlijk ook natuur.

Een nest in een boom is een onderdeel van de natuur, terwijl die toch met dierenhanden is aangelegd. Als wij, de mens, een huis bouwen hebben we het over horizonvervuiling en cultuur. Als wij een weg aanleggen hebben we het over teloorgang van het milieu. Als wij met een auto gaan rijden, vervuilen we de natuur. maar de mens is zelf onderdeel van de natuur, en dus is zijn auto ook onderdeel van de natuur. Net zoals het nest van de vogel dat is.

Dat brengt mij tot de stelling : “Als de mens onderdeel is van het dierenrijk, dan is de auto onderdeel van de natuur”.

“De vrouw is geen lustobject”

Deze blog zal wel wat emotie teweeg kunnen brengen; het zij zo.

De uitspraak “De vrouw is geen lustobject” is gedaan door onze voormalige minister Plasterk, naar aanleiding van het gedrag van enkele individuen jegens onze vrouwelijke medemens. Je moet dat als linkse minister natuurlijk wel zeggen; iedere andere uitspraak zou het aantal stemmen met minimaal 50% doen kelderen. Dat laatste is trouwens wel gebeurd, maar waarschijnlijk niet naar aanleiding van deze uitspraak van Plasterk.

Stel je nou eens voor, dat je ergens een paar honderd miljoen jaar geleden leefde. Er waren nog geen mensen, eigenlijk waren en nog niet eens zoogdieren. Stel in dat kader dat je een slak bent, van het mannelijke geslacht natuurlijk. Het kost je gigantische moeite om te overleven. Je moet alle algen en korstmossen op de ranzige aarde opzuigen; geen lekkere bezigheid, maar het houd je op de been. En zorg dat je geen blauwe algen eet, want daar word je misselijk van.

Dan ineens, zie je een vrouwtjes slak. Er bekruipt je een onweerstaanbare drang om met haar in contact te komen. Je laat de korstmossen even voor wat ze zijn, en je zet een sprintje in, want andere mannetjes denken er net zo over en willen je voor zijn. Als je gelukt hebt dan ben je de eerste, en als je nog meer geluk hebt, dan val je in goede aarde bij het vrouwtje en mag je paren. De hemel breekt open, walhalla, vuurpijlen, violen, en dat soort shit. Daarna ben je gebroken, op, je hebt honger, misschien overleef je het wel niet. En waarom ? Als het voorbij is, is daar alleen de herinnering, en wellicht een kans voor een tweede wip in de toekomst.

Hoe anders zou dit zijn indien de vrouwtjes slak een blauwe kleur had gehad. De associatie met de blauwalg zou groot zijn, geen aantrekkelijk vooruitzicht. Laat dit vrouwtje maar lopen; misschien dat een andere slak de moeite wil nemen, ik niet. Het blauwe vrouwtje is van een soort dat gedoemd is om uit te sterven: mannetjes vinden haar niet aantrekkelijk, en laten haar links liggen.

Hiermee is maar weer eens bewezen dat een vrouwtjes slak aantrekkelijk moet zijn; ze moet lustgevoelens opwekken, en daarmee is ze dus een lustobject.

Dat de slak als soort nog bestaat, bewijst dat vrouwtjes slakken een lustobject zijn. Ik laat het aan de lezer over om deze gedachtegang te vertalen naar andere diersoorten.

Omdenken: wat denkt een merel

Zei Shakespeare niet ooit “Ik denk dus ik ben !” ? Hiermee suggererend dat als we denken we bestaan. Maar dat kun je net zo goed omdraaien. “Ik besta, dus ik denk” ! Heb je daar wel eens aan gedacht ? Dat moet de merel ook denken; ik besta, dus ik denk. En waarom zou een merel niet mogen denken ? De natuur verbiedt het ze niet. De mens wel, want die denkt dat hij de enige is die denkt. Dat denkt een merel trouwens ook. Die ziet de rest van de wereld als eten, als het om wormen gaat, of als vijanden als het om roofdieren gaat, en dat is inclusief de mens.

Kun je het volgende voorstellen ? Een merel komt na een lange zomervakantie terug in zijn woonwereld, namelijk de noordelijke sahel (misschien is een merel niet het beste voorbeeld, maar het gaat om het concept, en aangezien jij als lezer vindt dat je bestaat en dus denkt, mag die denk-exercitie niet al te moeilijk zijn). Dus de merel komt na de vakantie thuis in Afrika en vertelt tegen zijn merelvrienden dat hij op een heel mooie plek is geweest, maar het bleek een onbewoond eiland, dus hij had geen zomerliefde gevonden. Maar verder heel leuk, en lekker eten, vooral die groene rupsen waren erg smakelijk. Er waren ook van die kale, bleke tweevoeters die steeds kruimels op de grond gooiden, dus het eten werd hem als het ware toegeworpen.

Vat je hem ? Niet ? De kale bleke tweevoeters zijn mensen, maar de merel heeft het over een onbewoond eiland. Wat hij daarmee bedoeld is dat er op het eiland geen andere merels woonden. Voor een merel is een eiland onbewoond indien er geen andere merels wonen ! Hij zet zichzelf in het centrum van de wereld, net zoals de mens dat doet trouwens.

Eland of Elk

Eland

Sinds de film Monty Python and the Holy grail in premiere is gegaan, en dat was ergens in 1975, is de eland niet meer gewoon een eland, maar een tot superheld verheven dier. Sinds die dag staat de eland, in het engels ‘moose’, op mijn lijst van favoriete dieren. Groot, imposant en vooral een karikatuur van zichzelf. Een moerashert van 2 meter hoog en met een gewei van 2 meter breed. Buiten alle proporties, hors category.

Sindsdien volg ik de de eland met meer dan gezonde interesse. Natuurdocumentaires, verhalen, en noem maar op.

Eland of Moose (foto wikipedia)

Eland of Moose (foto wikipedia)

Elk

De elk, of wapiti, is een hertensoort die ook veel voorkomt in gebieden waar elanden te vinden zijn. De elk is echter kleiner en is meer een hert dan de eland. In veel natuurdocumentaires wordt de elk echter vertaald met ‘eland’, wat dus niet juist is. De Nederlandse naam is Wapiti, maar dat associeer je niet zo snel met een hert uit de noordelijke streken. Waarom men toch kiest voor de vertaling van elk naar eland, is mij onduidelijk. Er schijnt echter dat in de Engelse taal, en dan met name het Brits engels, het woord elk ook voor eland wordt gebruikt. Dus een vertaalprogramma gaat al snel de mist in. En de voice-over, die ingehuurd wordt voor zijn stem en niet voor zijn kennis, doet geen moeite om het goed te doen.

Elk of Wapiti (foto wikipedia)

Elk of Wapiti (foto wikipedia)

De 80-20 regel

De 80-20 regel zegt iets over het bereiken van je doelen in relatie tot de kosten die er voor nodig zijn. Het ide is dat met slechts 20% van de kosten al 80% van de doelen is gehaald. Om de resterende 20% van de doelen te bereiken, moet nog 80% van de kosten gemaakt worden. dat kan een reden zijn om tevreden te zijn met slechts 80% van de doelen. Dat scheelt een hoop kosten. In plaats van kosten kan ook doorlooptijd, inspanning, e.d. gelezen worden. Deze regel is niet bruikbaar voor topsporters !

de_80_20regel4

Naar Wetenschappelijke namen